Manifest buntu. Superhouse i „Art Furniture” lat 80.
Design Miami 2025 było sceną dla jednej z najbardziej intrygujących retrospektyw ostatnich lat. Nowojorska galeria Superhouse, po raz pierwszy w swojej historii, poświęciła całą ekspozycję dziełom historycznym, rzucając światło na dekadę, w której meble przestały być przedmiotami użytkowymi, a stały się głosem w debacie o polityce, sztuce i tożsamości. To powrót do czasów, gdy granice między rzemiosłem a rzeźbą po prostu przestały istnieć.
Lata 80. w amerykańskim projektowaniu były czasem radykalnego zerwania z modernistyczną dyscypliną. Stephen Markos, założyciel i dyrektor Superhouse, słusznie zauważa, że to właśnie wtedy design stał się głęboko osobisty. Na stoisku galerii mogliśmy zobaczyć prace dwunastu kluczowych postaci tamtej ery – twórców, którzy bez kompleksów mieszali popkulturę z konceptualizmem.
Wśród prezentowanych obiektów znalazły się dzieła, które przez dekady pozostawały w ukryciu lub były dostępne wyłącznie dla wąskiego grona kuratorów. Jednym z najmocniejszych punktów ekspozycji jest Batman Chair (1989) autorstwa Alexa Locadii. To krzesło o niemal teatralnej, muskularnej formie, które w mistrzowski sposób przemyca estetykę komiksu do przestrzeni mieszkalnej.
Równie fascynujący jest LM Screen (1982) Dana Friedmana – obiekt będący dowodem na ewolucję artysty, który z precyzyjnego świata projektowania graficznego przeskoczył w trójwymiarową, pełną ekspresji formę.
Na uwagę zasługuje także Burning Bush (1990) Michele Oka Doner. Jej brązowa instalacja, przypominająca splątane gałęzie, balansuje na granicy natury i luksusowego obiektu świetlnego. Z kolei Richard Snyder ze swoim kabinetem Round the World (1990), opisywanym jako „chodzący tort warstwowy”, oraz Tom Loeser i jego genialnie skonstruowane Folding Chair (1989), przypominają o dowcipie i inżynieryjnej fantazji, której tak często brakuje współczesnemu minimalizmowi.
Ekspozycja Superhouse to nie tylko obiekty, ale i totalne doświadczenie przestrzenne. Za projekt stoiska odpowiadało studio AHEAD, które w kolaboracji z brytyjską marką Farrow & Ball stworzyło oprawę nawiązującą do postmodernistycznej estetyki Garry’ego Knoxa Bennetta.
Wizualna narracja opiera się na kontraście. Żeliwne kolumny, typowe dla galerii w dolnym Manhattanie, zostały tu potraktowane z „północnokalifornijskim luzem” – są pomalowane, zabawne i celowo „niedoskonałe”. Całość spowija odcień Graupel z palety Farrow & Ball. To tutaj zadebiutowała innowacyjna farba Flat Eggshell – rewolucyjne, głęboko matowe wykończenie, które płynnie przechodzi ze ścian na podłogę, tworząc jednolitą, niemal aksamitną kapsułę czasu.
Retrospektywa „American Art Furniture: 1980–1990” to przypomnienie o energii i innowacji ruchu, który udowodnił, że rzemiosło może nieść za sobą potężny ładunek intelektualny. Superhouse w Miami przywrócił głos twórcom, którzy przez lata pozostawali w cieniu instytucjonalnych kolekcji, a którzy dziś, w dobie poszukiwania autentyczności, wydają się bardziej aktualni niż kiedykolwiek.