Wystawa „Walka o piękno”. Siła polskiego modernizmu podbija Mediolan
Po zeszłorocznym sukcesie na Milan Design Week 2025, kiedy to Fundacja Visteria zaprezentowała wystawę „Romantyczny brutalizm. Podróż w głąb polskiego rzemiosła i dizajnu”, w tym roku wraca do Mediolanu z nowym projektem. Będzie to opowieść o jednym z najważniejszych zjawisk w historii rodzimego projektowania i o tym, jak tytułowa walka o piękno stała się walką o wolność i równość. Po zakończeniu Milan Design Week wystawa zostanie zaprezentowana w Polsce.
Ekspozycja „Polski modernizm. Walka o piękno” zostanie pokazana na 16. piętrze legendarnego wieżowca Torre Velasca – symbolu powojennej nowoczesności Mediolanu. Tam Fundacja Visteria opowie o tym, jak burzliwa historia Polski zrodziła niezwykły modernizm, w którym sztuki dekoracyjne zachowały centralną rolę, zamiast całkowicie ustąpić tradycyjnemu podziałowi na formę i funkcję.
Tytuł ekspozycji nawiązuje do artykułu Ireny Krzywickiej z 1948 roku i przypomina, że „walka o piękno” była czymś więcej niż estetycznym gestem. Była aktem kulturowego oporu i sposobem budowania tożsamości poprzez sztukę.
„Polski modernizm zawsze fascynował mnie swoją odwagą. Powstawał z niedoboru – z lnu, konopi, wiórów, czasem z >>różnych śmieci<<, jak pisała Irena Krzywicka – a mimo to miał ambicje na europejską miarę. To niezwykła lekcja: talent i wyobraźnia potrafią więcej niż surowiec” – mówi prezeska i założycielka Fundacji Visteria, Katarzyna Jordan. „W Mediolanie nie pokazujemy stylu. Pokazujemy sposób myślenia. Modernizm w Polsce był projektem systemowym – łączył sztukę, przemysł i odpowiedzialność za codzienność. Dlatego interesuje mnie nie jako nostalgia, lecz jako kompetencja przyszłości” – dodaje.
Kuratorki – Federica Sala, niezależna ekspertka współpracująca z czołowymi międzynarodowymi instytucjami i członkini Rady Programowej Fundacji Visteria, oraz Anna Maga, kuratorka Galerii Wzornictwa Polskiego w Muzeum Narodowym w Warszawie – zestawią dzieła historyczne z realizacjami współczesnych twórców. Taki dialog ma pokazać, jak silnie modernistyczne idee nadal wpływają na polską kulturę projektową.
Szczególne miejsce zajmie pokój zaaranżowany przez Instytut Wzornictwa Przemysłowego. Projekt Wzorcownia 2.0 przywraca do życia kultowe wzory z archiwum IWP. Współcześni polscy projektanci zreinterpretują takie ikony jak meblościanka czy rozkładany fotel „amerykanka” i nadadzą im nowy kontekst.
Podobnie jak poprzednio, wystawa unika akademickiego tonu i staje się artystyczną wypowiedzią. Integralną częścią jest mocna graficzna architektura autorstwa Zofii Wyganowskiej, podejmująca dialog z zastaną przestrzenią oraz dziedzictwem polskiego i włoskiego modernizmu.
Pojawią się także dzieła sztuki autorstwa uznanych polskich artystów, takich jak Władysław Strzemiński, Edward Krasiński oraz Katarzyna Kobro. Tej ostatniej poświęcono szczególną uwagę, a jedna z jej rzeźb symbolicznie zaznaczy wejście na wystawę.
Ekspozycja będzie otwarta dla zwiedzających w dniach 20–26 kwietnia 2026 r. Po zakończeniu Milan Design Week, we wrześniu 2026 roku, wystawa „Polski modernizm. Walka o piękno” zostanie zaprezentowana w siedzibie Fundacji Visteria – Willi Gawrońskich w Warszawie.