Space House w Londynie - brutalistyczna ikona w nowej odsłonie
Space House to jeden z tych budynków, których nie da się przeoczyć na mapie Londynu, stanowiący od lat 60. XX wieku wyraźny punkt odniesienia w panoramie dzielnicy Midtown. Zaprojektowany przez Richarda Seiferta, architekta stojącego za sukcesem słynnego Centre Point, kompleks ten jest podręcznikowym przykładem powojennego modernizmu, który po dekadach doczekał się drugiego życia. Ta brutalistyczna ikona przeszła właśnie metamorfozę, która udowadnia, że betonowe dziedzictwo potrafi być niezwykle eleganckie i - co zaskakujące - bardzo ekologiczne.
Autor: IM
Zdjęcia: Gareth Gardner
Historia obiektu zaczyna się w 1968 roku, kiedy to ukończono budowę dwóch budynków: charakterystycznej, 15-piętrowej okrągłej wieży przy One Kemble Street oraz niższego, 8-piętrowego bloku przy Kingsway, połączonych przeszklonym łącznikiem. Najbardziej rozpoznawalnym elementem Space House jest jego rzeźbiarska elewacja wykonana z prefabrykowanych betonowych paneli w kształcie litery X. Choć budynek od 2015 roku jest wpisany na listę zabytków Grade II, przez lata brakowało w nim nowoczesnej infrastruktury, a jego surowy charakter sprawiał, że wydawał się odcięty od tętniącej życiem ulicy.
Głównym celem inwestora, Seaforth Land, oraz architektów z pracowni Squire & Partners było dostosowanie tej trudnej, brutalistycznej struktury do wymagań XXI wieku, przy jednoczesnym zachowaniu jej unikalnej tożsamości. Wyzwanie polegało na znalezieniu złotego środka między rygorystycznymi zasadami ochrony zabytków a potrzebą stworzenia otwartego, przyjaznego miejsca pracy, które nie kojarzyłoby się z chłodem dawnego biurowca. Kluczowe było również tchnięcie w budynek nowej energii w sensie dosłownym - poprzez poprawę jego efektywności energetycznej.
Architekci zdecydowali się na serię precyzyjnych interwencji, zaczynając od strefy wejściowej. Powstało nowe, dwukondygnacyjne lobby, które dzięki dużym przeszkleniom optycznie otwiera budynek na otoczenie i wpuszcza do środka naturalne światło. Budynek przy Kingsway został nadbudowany o dwa dodatkowe piętra, na których szczycie zaaranżowano tarasy widokowe, oferujące niespotykaną wcześniej perspektywę na Londyn. Co niezwykle istotne w kontekście współczesnego projektowania, Space House stał się pierwszą zmodernizowaną budowlą z certyfikatem Grade II w Londynie, która otrzymała ocenę BREEAM Outstanding. Osiągnięto to m.in. dzięki rezygnacji z zasilania gazowego na rzecz pomp ciepła i nowoczesnych systemów odzyskiwania energii.
Powstała przestrzeń, która zachwyca kontrastami: surowy beton elewacji spotyka się tu z ciepłymi materiałami wykończeniowymi wewnątrz, tworząc atmosferę luksusu pozbawioną niepotrzebnego zadęcia. Wnętrza biurowe, szczególnie te w okrągłej wieży, oferują 360-stopniową panoramę miasta, a brak tradycyjnych słupów konstrukcyjnych wewnątrz pięter daje najemcom pełną swobodę aranżacji. Space House w swoim nowym wydaniu to brutalizm, który nie jest martwym pomnikiem przeszłości, lecz dynamicznym elementem współczesnej tkanki miejskiej.