Ikoniczny stołek Plopp i najlżejsze krzesło świata. Przekrojowa wystawa Oskara Zięty
„Oskar Zięta. Proces” to przekrojowa wystawa podsumowująca dwie dekady rozwoju jednej z najbardziej rozpoznawalnych polskich kreacji na styku designu, sztuki, inżynierii i technologii. Otwarcie ekspozycji prezentowanej w Instytucie Wzornictwa Przemysłowego odbędzie się już 19 października.
Wystawa poprowadzi widzów przez świat Zięty: od pierwszych eksperymentów z cienkościennym metalem i narodzin autorskiej technologii FiDU, przez ikoniczny stołek Plopp, najlżejsze krzesło świata Ultraleggera oraz wielkoskalowe realizacje, takie jak Nawa, Whispers i Hempel, aż po najnowsze badania Oskara Zięty nad mobilnością i pojazd-narzędzie Ultre™. Jednak unika ona formy klasycznej retrospekcji – realizacje nie zostały ułożone wyłącznie chronologicznie, ale jako kolejne etapy nieustannie rozwijającego się procesu.
Warto też dodać, że obok rezultatów wystawa odsłania też zaplecze ich powstawania – modele, szkice, profile, przekroje, próby i wspomnienia.
Szczególne miejsce w tym procesie zajmuje stołek Plopp, czyli Polski Ludowy Obiekt Pompowany Powietrzem. W Instytucie Wzornictwa Przemysłowego pokazane zostaną wcześniejsze prototypy tego kultowego już obiektu, modele oraz kolejne stadia deformacji dokumentujące moment, w którym pozorny „błąd” materiału stał się początkiem nowego języka projektowego.
Skala obiektów będzie różnorodna. W ekspozycji znajdą się m.in. stalowe profile będące fundamentem instalacji Blow & Roll, którą w 2010 r. zaprezentowano w Victoria and Albert Museum w Londynie. A już przez witryny IWP dostrzec będzie można ławkę Whispers.
Historia „procesu Zięty” opiera się na kilku ideach: stabilności, ultralekkości, monomateriałowości. Zięta nieustannie optymalizuje relację pomiędzy ilością materiału, jego masą i wytrzymałością. Ultraleggera, aluminiowe krzesło ważące zaledwie 1,66 kg i zdolne przenieść obciążenie 1,2 tony, jest jednym z najbardziej czytelnych manifestów tej filozofii. FiDU pozwala natomiast deformować płaskie metalowe membrany w przestrzenne, stabilne formy.
Najdalej wysuniętym dziś punktem tej trajektorii jest pojazd Ultre™. Po raz pierwszy na wystawie poświęconej równolegle designowi i sztuce zostanie zaprezentowany pojazd będący rezultatem wieloletnich badań Zięty nad nową mobilnością. Projekt Ultre™ Mobility pokazuje, że zasady rozwijane pierwotnie na potrzeby obiektów użytkowych mogą zostać przeskalowane do konstrukcji pojazdu. Mikropojazd Ultre™ debiutował wcześniej podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego 2025. Wystawa ta po raz pierwszy umieszcza go w bezpośrednim dialogu z dorobkiem artystycznym i projektowym Zięty.
Wystawę będzie można zwiedzać w terminie od 19 do 29 października 2026 r. Przypada ona na czas trwania Warsaw Home i Warsaw Design Week.
Partnerem „Oskar Zięta. Proces” jest Alides Polska, deweloper, którego działalność łączy z praktyką projektową Oskara Zięty nieoczywisty, ale znaczący wspólny mianownik: spawanie.
