Poznaj Aleksandrę Zawistowską – architektkę i artystkę przesuwającą granice szkła
Aleksandra Zawistowska kształtuje szklane formy bezpośrednio w hucie, nie boi się podążać za ciągnącą się masą szkła i umiejętnie reaguje na jej nieprzewidywalność oraz nieustanną zmienność. Ten intuicyjny, oparty na pracy z materią proces nadaje jej twórczości wyjątkowy charakter. Wspólnie z bratem założyła Szkło Studio, które przyciągnęło uwagę międzynarodowego środowiska artystycznego.
Autor: MG
Zdjęcie główne: Aleksandra Zawistowska, szkło dmuchane, fot. Szymon Adamczyk, dzięki uprzejmości Objekt Gallery
Od kilku lat Aleksandra Zawistowska prowadzi niemal nomadyczny tryb życia, pracując między Berlinem a czeskim Kamenickým Šenovem – miejscem o bogatej tradycji szklarskiej, które stało się dla niej ważnym punktem twórczego rozwoju.
Choć pozostaje wierna amorficznej materii szkła, od której zaczęła się jej artystyczna przygoda, w ostatnim czasie coraz śmielej sięga także po inne materiały i techniki, takie jak metal, kamień czy drewno oraz odlewanie, lustrzenie i plazmę.
Seria obiektów świetlnych „Chiaroscuro”, prezentowana w 2025 roku w warszawskiej Objekt Gallery, powstała z głębokiej fascynacji barokiem, manipulacją światła i grą kontrastów. Te dzieła ukazują wyraźny zwrot w praktyce Zawistowskiej: od niegdysiejszej refleksji nad zasobami i ekologią ku tematom duchowości, doświadczenia i świata postrzeganego jako holistyczna całość.
Artystka zaczyna zwykle od szkicu koncepcji, który określa intencję projektu, jednak ostateczna forma szkła rodzi się dopiero w warsztacie – w procesie swobodnego formowania, bez użycia tradycyjnych metod czy gotowych form. Do pracy przy kształtowaniu obiektów wykorzystuje naturalne materiały, takie jak kamień, drewno czy cegła, a ich ślady często pozostają widoczne na powierzchni gotowych realizacji. Jej podejście jest organiczne i intuicyjne, a jednym z najbardziej rozpoznawalnych motywów są „płynące” kieliszki.
W wielu pracach artystki pojawia się także wymiar symboliczny. Szklane dzieła powstałe kilka lat temu podczas rezydencji w Kręgu Polarnym były metaforą topniejących lodowców, kruchości świata i narastających konfliktów o zasoby.
Studiowała na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej oraz w Studio for Immediate Spaces w Sandberg Instituut w Amsterdamie. To właśnie podczas studiów w Holandii, w 2022 roku, wraz z bratem Wojciechem Zawistowskim powołała do życia Szkło Studio. Powstało ono z potrzeby szukania alternatywy dla tradycyjnej ścieżki zawodowej, ale także jako próba kwestionowania konwencjonalnego procesu dmuchania szkła i przekształcenia go w twórczy eksperyment.
Ostatecznie Szkło Studio stało się więc wypadkową edukacyjnych wyborów artystki, twórczych doświadczeń oraz osobistych wartości.
Misją studia miało być przesuwanie granic funkcjonalności i możliwości materiału tak, by nawet proste czynności – jak codzienne jedzenie czy picie – były wyjątkowym doświadczeniem.
Szkło powstaje w niewielkich seriach obejmujących m.in. szklanki, kielichy, kubki, karafki, wazony i misy, co podkreśla wartość unikatowości i różnorodności oraz zachęca do bardziej świadomego podejścia: zamiast gromadzić wiele rzeczy, lepiej wybierać pojedyncze, ale dobrej jakości.
Prace Zawistowskiej prezentowano w licznych galeriach i instytucjach na całym świecie, m.in. w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, Muzeum Ziemi w Warszawie, Nilufar Gallery w Mediolanie, R&Company w Nowym Jorku oraz w Parlamencie Europejskim w Strasburgu. W Polsce jej prace regularnie pojawiają się na wystawach organizowanych w Objekt Gallery. Twórczość artystki pojawia się także w międzynarodowych mediach: od „T Magazine” „The New York Times”, przez „Vogue”, „Wallpaper” i „Le Figaro”, po „Milk Magazine” czy „La Vanguardia”.