Nie przegap! Słynne nazwiska i 100 lat sztuki kobiet na dwóch darmowych wystawach
Dwie wystawy w DESA Unicum – „Sztuka Współczesna. Nowe Pokolenie po 1989” oraz „Sztuka Współczesna. Klasycy Awangardy po 1945” – prowadzą widzów przez niemal sto lat polskiej sztuki, pokazując ją z perspektywy artystek reprezentujących różne generacje, style i media.
Autor: MG
Zdjęcia: Materiały prasowe DESA Unicum
Zdjęcie główne: Teresa Tyszkiewicz, Krzyż, 1986
W rankingu Artprice 2025, obejmującym stu najbardziej pożądanych twórców w kategorii ultra contemporary, znalazły się dwie Polki: Ewa Juszkiewicz, która zajęła 6. miejsce, oraz Agata Kus na miejscu 63. To ważna zmiana, jednak nie sposób zapomnieć, że przez dekady obecność artystek w obiegu sztuki była ograniczana przez społeczne i instytucjonalne uwarunkowania. Prezentowana twórczość kobiet pokazuje, jak ewoluowała ich pozycja na rynku sztuki i w historii polskiej kultury. Na wystawie znalazły się m.in. Maria Jarema, Teresa Tyszkiewicz, Agata Kus, Ewa Juszkiewicz czy Dorota Kuźnik.
Jedną z najważniejszych bohaterek jest Maria Jarema. Po sukcesie wystawy „Kwestia Kobieca” w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie ponownie można zobaczyć jej twórczość – i to w szerszym kontekście. Była jedną z najbardziej nowatorskich postaci polskiej awangardy. Studiowała rzeźbę u Xawerego Dunikowskiego, a pobyt w Paryżu i kontakt z europejską awangardą ukształtowały jej indywidualny język artystyczny. Na wystawie w DESA Unicum zaprezentowano obraz „Rybak” – dzieło powstałe krótko przed przedwczesną śmiercią artystki. Jej prace należą dziś do najrzadszych i najdroższych na polskim rynku sztuki.
Poruszono historię ról społecznych. Na wystawie „Nowe Pokolenie po 1989” Natalia Bażowska w „Game Changer” mówi o przełomie i tworzeniu własnych zasad, natomiast Dorota Kuźnik w cyklu „Sisterhood” przedstawia dziewczynki i nastolatki w codziennych sytuacjach, nadając tym scenom symboliczny wymiar związany z relacjami, przemocą i potrzebą wspólnoty.
Bardziej uniwersalny głos o człowieku niosącym traumy pojawia się w dziełach Małgorzaty Rittersschild na wystawie „Klasycy Awangardy po 1945”.
Wśród 145 prac znalazły się również dzieła Tadeusza Kantora, Andrzeja Wróblewskiego, Jerzego Nowosielskiego czy Henryka Stażewskiego. Na uwagę zasługują wczesny, dwustronny obraz Kantora oraz wielkoformatowy rysunek Andrzeja Wróblewskiego – szkic do kompozycji znajdującej się obecnie w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie.
Widzowie mogą zobaczyć także pracę Piotra Uklańskiego z cyklu „Powstanie Warszawskie’44” oraz debiutującego w DESA Unicum Jędrzeja Bieńko, jednego z najgłośniejszych nazwisk młodego pokolenia polskich artystów.
„Nowe Pokolenie po 1989” można oglądać do 21 maja, natomiast wystawę „Klasycy Awangardy po 1945” do 28 maja.
Więcej:
