„Języki z wody” na wystawie w Pawilonie Polskim na Biennale w Wenecji
Projekt „Języki z wody”, który bada sposoby komunikacji wykraczające poza granice języka mówionego i ludzkiej perspektywy, już niedługo zostanie zaprezentowany w Pawilonie Polskim podczas 61. Międzynarodowej Wystawy Sztuki – La Biennale di Venezia w 2026 roku.
Autor: MG
Zdjęcia: Bogna Burska, Daniel Kotowski, Języki z wody 2026, wideo, dzięki uprzejmości Zachęty – Narodowej Galerii Sztuki
Za koncepcję odpowiadają Bogna Burska i Daniel Kotowski. Punktem wyjścia są dwa porządki: język migowy osób Głuchych oraz dźwięki wielorybów. To właśnie one stają się inspiracją do myślenia o komunikacji jako doświadczeniu opartym na ciele, geście, ruchu i rytmie.
Wystawa przyjmuje formę instalacji audiowizualnej, w której społeczny Chór w Ruchu, tworzony przez osoby słyszące i Głuche, interpretuje pieśni wielorybów oraz różne kody komunikacyjne – jednocześnie w języku fonicznym i migowym. Twórcy poszukują alternatywnych sposobów porozumiewania się, stawiają pytania o możliwości budowania nowych relacji i wrażliwości. W centrum znajdą się historie o utracie i odzyskiwaniu, zarówno w świecie przyrody, jak i w kulturze.
Film, stanowiący ważną część instalacji, rozgrywa się w dwóch środowiskach: pod wodą i na powierzchni. Osoby artystyczne wraz z 30-osobowym chórem wcielają się w postaci ze stworzonego libretta i budują narrację poprzez dialogi, sceny zbiorowe oraz performanse. Zdjęcia Magdy Mosiewicz, kompozycja muzyczna Aleksandry Gryki oraz choreografia Alicji Czyczel splatają się w polifoniczną strukturę.
Jak mówi kuratorka Ewa Chomicka, projekt zwraca uwagę na pomijane w dominujących narracjach głosy, które w tej pracy stają się słyszalne i widoczne. Zmiana perspektywy pokazuje, że to, co zwykle uznajemy za główny sposób komunikacji, w innych warunkach może okazać się nietrwałe.
„Jesteśmy przyzwyczajeni myśleć o języku fonicznym jako najbardziej oczywistym, traktując go jako nadrzędną formę komunikacji. Inne sposoby porozumiewania się były przez długi czas marginalizowane. Ocalanie alternatywnych sposobów komunikacji to także ochrona różnorodnych sposobów myślenia i postrzegania świata” – zwraca uwagę Daniel Kotowski.
Projekt został zgłoszony przez kuratorki Ewę Chomicką i Jolantę Woszczenko, a jury doceniło go za podjęcie tematu komunikacji inspirowanej życiem „więcej-niż-ludzkim” oraz za poszerzanie wyobraźni społecznej dotyczącej wspólnoty i współuczestnictwa.
Wystawę „Języki z wody” będzie można zobaczyć w Pawilonie Polskim – którego organizatorką jest Zachęta – w Wenecji podczas 61. Międzynarodowej Wystawy Sztuki, która odbędzie się w dniach 9 maja – 22 listopada 2026 roku.