„Bambini“ Abakanowicz z kolejnym rekordem aukcyjnym

Na wczorajszej Letniej Aukcji Dzieł Sztuki w domu aukcyjnym Polswiss Art „Bambini” Magdaleny Abakanowicz ustanowiły nowy światowy rekord aukcyjny artystki - instalacja została sprzedana za 16,13 mln zł, co czyni ją najdrożej sprzedaną pracą Abakanowicz i równocześnie najdrożej sprzedanym na aukcji dziełem polskiej współczesnej artystki.

Monumentalny zespół został zakupiony do polskiej kolekcji prywatnej, co oznacza, że po historycznym rekordzie pozostanie w kraju. To drugi raz, kiedy właśnie ta praca podnosi poprzeczkę - poprzedni rekord „Bambini” wynosił 13,6 mln zł i padł również w Polswiss Art w 2021 roku.

„Bambini” to wykonana z betonu grupa 83 figur dziecięcych, ustawionych w zwartej, niemal procesyjnej formacji, która z oddali działa jak jeden tłum, a z bliska ujawnia przejmujące różnice między poszczególnymi postaciami. Każda z sylwetek jest pozbawiona indywidualnych cech twarzy czy gestu, co wpisuje instalację w charakterystyczny dla Abakanowicz motyw bezimiennego, bezgłowego tłumu.

Artystka zaczynała ten typ realizacji w utwardzanej jucie, później sięgała po brąz i spawaną stal, natomiast w „Bambini” wykorzystała żelbetową masę nakładaną warstwowo na konstrukcje z drewna i włókna, dzięki czemu figury sprawiają wrażenie jednocześnie organicznych i skamieniałych. Powstały w latach 1998–1999 zespół jest najliczniejszym projektem figuralnym w dorobku Abakanowicz i jednym z nielicznych, w których bohaterami są właśnie dzieci.

Instalacja została pierwotnie pomyślana do Les Jardins du Palais Royal w Paryżu, a po raz pierwszy pokazano ją szerokiej publiczności na słynnej wystawie „Abakanowicz on the Roof” na dachu Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku. Od tamtej pory „Bambini” wracają na najważniejsze prezentacje twórczości artystki - od Paryża, przez Poznań, Madryt, Düsseldorf, Mediolan, Warszawę, Orońsko, Wrocław czy Chianti, po monograficzną wystawę w Muzeum Śląskim w Katowicach sprzed kilku lat.

To, że grupa 83 figur nigdy nie została rozproszona i wciąż funkcjonuje jako nierozerwalna całość, wzmacnia jej status jednej z kluczowych realizacji w globalnym kanonie sztuki współczesnej. Marszandzi Polswiss Art określają ją jako „monumentalną refleksję” - instalację, która jednocześnie mówi o zbiorowości i radykalnej samotności jednostki.

„Bambini” można odczytywać jako przejmującą opowieść o kondycji człowieka końca XX wieku, widzianej przez pryzmat dziecięcych postaci potraktowanych z tą samą surowością, co dorosłe tłumy w innych cyklach Abakanowicz. Rząd anonimowych, nieruchomych figur tworzy obraz biernej, lecz zarazem natarczywie obecnej zbiorowości, która zajmuje całą przestrzeń i narzuca widzowi swoją obecność. Brak twarzy i indywidualnych detali sprawia, że każdy może w tych ciałach zobaczyć własne doświadczenie dzieciństwa naznaczonego lękiem, wojną czy systemową przemocą, ale także uniwersalny ludzki los.

To właśnie ten splot osobistego i uniwersalnego wymiaru - jak podkreślają kuratorzy i krytycy - sprawia, że „Bambini” pozostają jedną z najbardziej poruszających i ikonicznych realizacji artystki, dziś dodatkowo wzmocnioną nowym rekordem rynku.